laptop longfoto

Nieuwe richtlijn palliatieve zorg bij COPD

De herziene richtlijn ‘Palliatieve zorg bij COPD’ is uitgebracht. IKNL is hierbij als procesbegeleider van de richtlijnen palliatieve zorg betrokken. Deze richtlijn is tot stand gekomen op basis van een analyse van knelpunten die zorgprofessionals in de praktijk ervaren. Ook input van patiënten en naasten is meegenomen. De multidisciplinaire werkgroep die de richtlijn heeft ontwikkeld, heeft deze gebaseerd op de meest recente wetenschappelijke inzichten en ontwikkeld conform de wetenschappelijke methodologie, met zoveel mogelijk consensus. Daarmee biedt het een antwoord op uitdagingen in de praktijk.

COPD - chronic obstructive pulmonary disease - is een vaak voorkomende ziekte die gekenmerkt wordt door aanhoudende klachten van de luchtwegen en luchtwegvernauwing. In Nederland is het de zesde oorzaak van sterfte. De richtlijn 'Palliatieve zorg bij COPD' geeft aanbevelingen over begeleiding en behandeling van mensen met gevorderde COPD en beoogt hiermee de kwaliteit van de zorgverlening – en daarmee de kwaliteit van leven van patiënten - te verbeteren. Proactieve zorgplanning is een onderdeel van ieder gesprek over palliatieve zorg bij COPD, net als zingeving, spiritualiteit en psychische nood. Zo lever je de best mogelijke zorg. 

Hoge ziektelast

Ondanks de hoge ziektelast en de lage kwaliteit van leven van mensen met gevorderde COPD, is tijdige inzet van palliatieve zorg bij deze patiëntengroep nog niet standaard. Palliatieve zorg wordt later ingezet bij mensen met COPD dan bij mensen met longkanker, terwijl ze zeker niet minder klachten en problemen ervaren. Bij COPD is er – anders dan meestal bij de ziekte kanker – geen duidelijke markering naar de palliatieve fase. COPD is een ongeneeslijke en potentieel levensbedreigende ziekte. Het is onzeker of en vooral wanneer de patiënt aan de ziekte zal overlijden.

Multidisciplinair samenwerken

In de herziene richtlijn staat mede daarom multidisciplinair samenwerken centraal, waarbij nadrukkelijk een rol is weggelegd voor verpleegkundigen, verpleegkundig specialisten en physician assistants. De richtlijn is op een aantal punten vernieuwd ten opzichte van de oude richtlijn. Zo is er meer aandacht voor alle vier dimensies in de palliatieve zorg voor mensen met COPD. De palliatieve zorg is gericht op fysieke, psychologische, sociale en existentiële dimensies. Gelijktijdig met de herziening van de richtlijn is ook een beslisboom COPD gerealiseerd. Deze beslisboom helpt zorgprofessionals om sneller en samen met de patiënt en naasten passende beslissingen te nemen.

De nieuwe richtlijn staat op https://www.pallialine.nl/copd. De beslisboom behorend bij de richtlijn is te vinden op https://palliaguide.nl/#!/login. In de app PalliArts, die gratis te downloaden is voor Android en iOS, is de samenvatting van de richtlijn te vinden. Meer informatie over palliatieve zorg bij COPD is te vinden op Palliaweb.

 

Gerelateerd nieuws

Kortere bestralingsschema's bij botuitzaaiingen bieden vergelijkbare pijnverlichting, maar praktijkvariatie blijft bestaan

vrouw wordt bestraald

Kortere bestralingsschema's voor botuitzaaiingen bij patiënten met uitgezaaide kanker zijn steeds vaker de standaardbehandeling, in lijn met de richtlijn. Daarbij bieden zij vergelijkbare pijnverlichting als langere bestralingsschema's. Echter, er bestaan wel verschillen tussen Nederlandse radiotherapiecentra in de behandeling van patiënten met botuitzaaiingen. Dat blijkt uit een landelijke studie van onderzoekers van IKNL, het LUMC en tien Nederlandse radiotherapieafdelingen en -centra.

lees verder

Met data maken we zichtbaar wat écht telt in hospicezorg

oudere man in bed

Sinds oktober 2025 maakt hospice Dignitas gebruik van het Sympal-dashboard. Hierbij worden gegevens opgehaald die routinematig al worden vastgelegd in het eZorgdossier- volledig geautomatiseerd en zonder extra registratielast. Ingeborg Immen, coördinator van hospicezorg Dignitas, vertelt over de grote voordelen van het gebruik van Sympal voor het hospice.

lees verder